Жол белгилерин силтеу

Жол белгілерін салу

Жолда ж_ру ережелері туралыбастауыш кластарда ‰Sгімелер т_рінде, экскурсия жасау, т‰рбие саCаттарында, ертеSгіліктерде ж‰не бейнелеу ™нері сабаKтарында суреттерін салдыру арKылы м‰лімет беріледі. Жеке п‰ндерді оKыту кезінде де мол маCлaмат беруге болады. €сіресе бейнелеу ™нері сабаKтарында, _йірмелерде к™птеген т_сініктер алады. Жол белгілерін суретте бейнелеу к™п н‰рсеге _йретеді.
Жолда ж_ру ережесін _йретудіS таKырыптыK жоспары бойынша III класта «Жол белгілеріне» арналCан сабаK бар.
Енді осы жол белгілерініS бір-екеуініS салу ‰дісін KарастырайыK.
СабаKтыS таKырыбы: Жол белгілерін салу: 1. БасKа да Kауіп-Kатер; 2. Міндетті ж_ру баCыты,
СабаKтыS маKсаты: Жол белгілері туралы т_сінік беру, суретін салдыру. Жолда ж_ру ережелерін _йрету, сурет салуда доCал ж‰не имек сызыKтарды сызу даCдысын Kалыптастыру.
СабаKтыS к™рнекілігі: ИКТ, дайын жол белгілері. Оларды салу жолдары к™рсетілген таблицалар; Jосымша шумаKтар.
СабаKтыS барысы: ОKушылардыS сабаKKа ‰зірліктерін байKап, Kажетті Kaралдарын т_гендегеннен кейін бірден сабаKты бастап кету керек. Себебі сабаKта жол белгілері жайында т_сінік беріледі, ‰рі екі белгіні салуCа уаKыт тыCыз болып Kалуы ыKтимал.
Сонымен, ИКТ арKылы жолда ж_ру ережелеріне байланысты фильм к™рсету, жол белгілерініS т™рт тобынан бір-бір белгі слайд арKылы к™рсетіліп, 1-2 минуттыK _зіліс жасалады. Балалар ойын тоKтатып, Kарап болCан соS:
Балалар, елімізде жыл сайын машиналар, автомобиль т_рлері, олардыS саны к™беюде. СоCан байланысты жолда, к™шеде KозCалыс та к_рделенуде. Мaндай жаCдайда ж_ргізушілер де, жаяу ж_ргіншілер де ™те саK болулары керек. €сіресе балалар ™те саK болулары керек. Жазымнан аман болу _шін, жолда ж_ру ережелерін жаKсы біліп, оны бaлжытпай орындау керек. Егер байKап, саK ж_рмесе, жазымCа aшыраулары м_мкін.
МaCалім слайд арKылы:
- «Жол белгілері» атKаратын Kызметіне Kарай т™рт топKа б™лінеді:
1.Ескерту белгілері;
2. Тыйым салу белгілері;
3. АныKтама белгілері;
4. Сілтеу белгілері - болатынын т_сіндіреді. Мaнан соS, мaCалім басKа да жол белгілері болатынын слайдтан к™рсете отырып айтады.
Жол белгілері – жолдаCы ж_рісті aйымдастырып тaратын Kaрал. Осы т™рт топтан басKа таCы «Jосымша м‰лімет Kaралдары» болады.
«Ескерту белгілері» Kызыл жиекті, реSі сары, _шбaрыш формасында болады. Белгі ж_ргізушіге алдаCы KауіптіS сипаты ж‰не алдын ала шаралар Kолдану Kажеттігін хабарлайды.
«Тыйым салынатын» белгілерініS реSі Kызыл, к™гілдір болады. Бaл белгілер тиісті д‰режеде ж_ріске шек Kояды немесе шектеулерді жояды.
«АныKтама белгілерініS» жалпы белгісі – к™гілдір шеSбер. Ол транспортKа тек Kана белгілі баCытта м™лшерлі жылдамдыKпен тиісті ж_ргізушілердіS ж_руіне рaKсат етеді.
«Сілтеу белгілерініS» реSі сары, аK, к™гілдір болады. Тік т™рт бaрыш формалы. Бaл белгі жол жаCдайыныS ерекшеліктерін, объектілердіS жол бойында Kалай орналасKанын хабарлайды.
«Jосымша м‰ліметтер Kaралдары» аK, сары, к™гілдір т_сті табличкалар. Олар ™здеріне Kатысты жол белгілерініS к_шінде болу аймаCын шектейді не к_штейтеді.
Осылай ‰р топтыS белгісін к™рсетіп, ауызша т_сініктер жасалады да, «БасKа да Kауіп-Kатер» белгісін (алдын ала ‰зірленген) алып, натуралыK _стелге бекітіп, пауза жасалады.
Онан соS бaл белгі туралы ™леS шумаCын мaCалім жатKа оKиды. (алдын ала оKушыCа беріп жаттатып, сабаKта оCан айтKызуCа да болады).
Енді суретті салу жолдары т_сіндіріледі:\
Белгі суретін салмас бaрын сыртKы формасына, т_сіне назар аударайыK. Ол Kандай геометриялыK фигураCа aKсайды? Jандай-Kандай б™ліктерін байKадыSдар? Осы белгілердіS Kай тобына жатады деп ойлайсыSдар? – деген сaраKтарCа жеке-жеке жауаптар алып, белгі туралы т_сінікті толыKтырады:
^шбaрыштыS ішкі жаCы сары т_спен айналдыра Kызыл жиек ж_ргізілген. Сары т_стіS д‰л ортасында леп белгісі бар. ОныS реSі – Kара. Бaл жол белгілерініS «Ескерту белгілері» тобына жатады.
Белгі туралы т_сініS жасалып, оKушылардыS д‰птері жaмысKа ‰зірленеді. СабаKта жол белгісініS екі т_рі бір бетке орналасатындыKтан д‰птер беті екіге б™лінеді, (д‰птер к™лденеS aсталады). Ал, суретті салуда балалардыS басты міндеті – дaрыс _шбaрыш сызу.
Суретті д‰птерге сол жаK б™ліктіS т™менгі шетінен с‰л жоCары горизонталь сызыK ж_ргізуден бастаймыз. ОныS бойынан _шбaрыштыS табаныныS aзындыCын белгілеп, д‰л ортасынан орта сызыK т_сіріледі. ( І-а сурет) (оныS биіктігі горизонталь сызыKтыS aзындыCындай).
Тік сызыKтыS жоCары aшынан горизонталь сызыKтыS екі aшына Kарай, оныS aзындыCындай к™лбеу сызыKтармен ж_ргізіліп Kосылады. Осылай алынCан _шбaрыштыS KабырCаларын дaрыстап, оныS ішінен екінші _шбaрыш саламыз ж‰не ортаSCы сызыKтыS бойына «І» белгісініS орнын белгілейміз ( 1-‰ сурет). Енді белгіленген сызыKтарды Kосып, белгініS жалпы формасын аламыз.
ОKушылардыS Kалай орындаCандарын байKап, Kателер болса Kарап, енді сол Kатені басKалары Kайталамас _шін жалпы класKа к™рсетіп тaрып т_зету керек. Онан соS, оKушылардыS жaмыстарын т_гелдей Kарап шыCып, белгіні бояу жолдары т_сіндіріледі.
Бaл белгініS формасы д™Sгелек, т_сі к™гілдір, ортасында жоCары Kарай баCытталCан стрелкасы болады. ОныS т_сі-аK. Ал,Kазір осы белгіні д‰птерлерімізге салуCа кірісеміз.
Белгіні салу _шін д‰птеріміздіS оS жаCындаCы б™лігініS (алдында б™лінген) ортасынан горизонталь сызыK ж_ргізіп, оны KаK ортасынан тіке сызыKпен Kиып ™теміз. ШыKKан т™рт б™лікті таCы да к™збен м™лшерлеп тік б™ліктерге тік сызыKтармен б™леміз (балалар т_сінбей Kалмауы _шін таблицамен салыстырып, таKтада сызып к™рсетіледі). Осы ж_ргізілген сызыKтардыS KиылысKан н_ктесінен жоCары Kарай бірдей KашыKтыKта белгілер жасалады. (2-а сурет).
Енді осы белгілер доCал сызыKтармен Kосылып, шеSбер сызылады (2-‰ сурет).
Белгіні салудаCы бірінші міндет – шеSберді дaрыс салу. Ал шеSберді салуда циркульді пайдалануCа болмайтыны ескертіледі. Оны жоCарыда т_сіндірілген ‰діспен, к™з м™лшерімен салу керек. Д‰птер бір баCытта aсталады, орнынан оSCа-солCа айналдырмай-аK Kолмен жaмыс істеу керектігі ескертіліп, орындалуын KатаS KадаCалау керек.
СызылCан шеSберді ‰бден дaрыстап болCан соS, стрелканыS к™лемі: биіктігі, ені аныKталып, к™мекші сызыKтармен ж_ргізіледі (2-б сурет).
«Міндетті ж_ру баCыты» белгісін салудыS жолдары осы баCытта т_сіндіріліп, таблица жиналып алынады да, жaмысты натурасы бойынша орындауCа тапсырылады.
ОKушылар бaл б™ліктерді тегіс салып болCан соS, жaмыстары тексеріліп, артыK не Kосымша сызыKтары кетіріліп, сурет бояуCа ‰зірленеді.
Белгіні бояу _шін стрелка аK к_йінде Kалдырылады да, д™Sгелек іші тегіс к™к т_спен боялады (1-в сурет). Жaмыс бір сабаKта аяKталып баCалануы керек. Жaмыс аяKталCан соS сабаKта берілген м‰ліметтер бойынша сaраKтар Kойып, оKушылардыS алCан білім даCдылары бекітіледі.
ОKушылардыS алCан білімдерін бекіту _шін ‰зірленген жол белгілері Kолдарына беріліп, сaраKтар Kойылып, ‰р белгініS атKаратын Kызметі сaралады.
ОKушылардыS жaмысы салыстырылып, баCаланады.


газета 02415

Приложенные файлы


Добавить комментарий